Forum
   
Forum

Polecamy

Nowoczesna parafia

Papieże wobec kwestii żydowskiej

Ochrona życia – prawo a edukacja

Dekalog demokracji

Młodzi o przeszłości i przyszłości

Deklaracja europejska

Deklaracja europejska Chrześcijan Żydów i Muzułmanów

Przeciwko antysemityzmowi

Indeks nazwisk

Indeks tematów

Fundacja Kultury Chrześcijańskiej Znak

Fundacja Kultury Chrześcijańskiej Znak

Społeczny Instytut Wydawniczy Znak

Społeczny Instytut Wydawniczy Znak

Ludzie »

Israel Gutman (1923 – 2013)


01-10-2013 / AP

 Zmarł Israel Gutman, pochodzący z Polski izraelski historyk, powstaniec z getta warszawskiego, wieloletni wiceprzewodniczący Międzynarodowej Rady Oświęcimskiej oraz dyrektor Ośrodka Badawczo-Naukowego Yad Vashem. Miał 90 lat.


Izrael Gutman jako świadek w procesie Eichmanna, Jerozolima 1961 /fot. Internet

Izrael Gutman jako świadek w procesie Eichmanna, Jerozolima 1961 /fot. Internet

Profesor Gutman zmarł we wtorek 1 października nad ranem. Od dwóch lat chorował na chorobę Alzheimera.

- Był silnie związany z Polską, uczucia się w nim mieszały, z jednej strony trauma będąca wynikiem bolesnej przeszłości, zagłady Żydów w czasie wojny, z drugiej – szacunek i miłość dla wielu ludzi, dla wielu przyjaciół i kolegów. Bardzo silny był też jego związek z Warszawą, z której pochodził i gdzie dorastał. Nie tylko z kulturą czy językiem, ale i z pogodą – powiedziała Tami Gutman, córka zmarłego historyka.

Israel Gutman urodził się w Warszawie w 1923 roku. Podczas okupacji działał w Żydowskiej Organizacji Bojowej. Brał udział w powstaniu w getcie warszawskim, w czasie którego został ranny. Jego rodzice i rodzeństwo zginęli w getcie. Od 1943 r. był więziony w niemieckich obozach koncentracyjnych – na Majdanku i w Auschwitz-Birkenau. Przeżył „marsz śmierci” do Mauthausen-Gusen, skąd 5 maja 1945 r. został uwolniony przez armię amerykańską. Pojechał do Włoch, gdzie zaciągnął się do Brygady Żydowskiej, zbrojnej formacji działającej pod brytyjską komendą, był też jednym ze współzałożycieli kibucu Aviv, działającego we Włoszech.

Po rozwiązaniu tej jednostki wyjechał do Palestyny i zamieszkał w kibucu Lehavot HaBashan, utworzonego w 1945 r. przez członków polskiej organizacji żydowskiej Haszomer Hatzair. Założył tam rodzinę i na 25 lat związał się z tym kibucem. W 1961 r. doprowadził do powstania Centrum Pamięci Mordechaja Anielewicza. Gdy w Jerozolimie odbywał się proces Adolfa Eichmanna wziął w nim udział jako świadek.

Od 1971 r. pracował na Uniwersytecie Hebrajskim w Jerozolimie, pełniąc jednocześnie funkcję dyrektora Ośrodka Badawczo-Naukowego Yad Vashem w Jerozolimie. Przez dwa lata, od 1993 r., był dyrektorem Instytutu Yad Vashem. W latach 2000-2012 pełnił funkcję wiceprzewodniczącego Międzynarodowej Rady Oświęcimskiej, został też członkiem Komitetu Naukowo-Badawczego Muzeum Pamięci Holocaustu w USA. Jest autorem jedenastu książek i redaktorem lub współredaktorem kilkunastu innych – w tym redaktorem naczelnym wydanej w 1990 r. czterotomowej Encyklopedii Holokaustu, nagrodzonej Medalem Dartmouth przyznawanym przez Towarzystwo Bibliotek Amerykańskich . Pisarstwo historyczne Gutmana zostało docenione przez kapitułę nagrody Avrahama Shlonsky’ego (w dziedzinie literatury. Otrzymał też nagrodę Itzhaka Sade’a za prace na tematy militarne, nagrodę Carla von Ossietzky’ego oraz nagrodę Federacji Żydów Polskich. W 1995 r. został doktorem honoris causa Uniwersytetu Warszawskiego.

do druku

poleć stronę