Forum
   
Forum

Polecamy

Nowoczesna parafia

Papieże wobec kwestii żydowskiej

Ochrona życia – prawo a edukacja

Dekalog demokracji

Młodzi o przeszłości i przyszłości

Deklaracja europejska

Deklaracja europejska Chrześcijan Żydów i Muzułmanów

Przeciwko antysemityzmowi

Indeks nazwisk

Indeks tematów

Fundacja Kultury Chrześcijańskiej Znak

Fundacja Kultury Chrześcijańskiej Znak

Społeczny Instytut Wydawniczy Znak

Społeczny Instytut Wydawniczy Znak

Sylwa »

Dzień Reformacji


31-10-2013 / AP

 Dziś chrześcijanie reformowani na całym świecie obchodzą Święto Reformacji. Przypada ono w dniu ogłoszenia w 1517 r. przez ks. Marcina Lutra na uniwersytecie w Wittenberdze słynnych 95 tez przeciwko nadużyciom Kościoła katolickiego.


Ferdinand Pauwels, <i>95 tez Marcina Lutra</i> (1872) /fot. Internet

Ferdinand Pauwels, 95 tez Marcina Lutra (1872) /fot. Internet

 Wystąpienie to zapoczątkowało Reformację. Jego wspomnienie obchodzą przede wszystkim luteranie, ale nawiązują doń również ewangelicy, reformowani i metodyści.

Według teologii protestanckiej odnowa, która dokonała się w XVI wieku, nie była wydarzeniem jednorazowym, ale procesem. Kościół jako społeczność złożona równocześnie ze świętych i grzeszników, wciąż na nowo wymaga oczyszczenia i odnowienia, czyli reformy. Potrzebuje jej każdy, niezależnie od przynależności wyznaniowej. Istotą prawdziwego życia z Bogiem jest nieustanne nawracanie się do Niego i ciągłe naprawianie swego życia według zasad Ewangelii.

Święto Reformacji jest przez ewangelików obchodzone bardzo uroczyście. Na całym świecie spotykają się oni zwykle w tym dniu na nabożeństwie, wspominają Reformację również podczas nabożeństw odbywających się w jedną z sąsiadujących ze świętem niedziel.

Protestantyzm stanowi po katolicyzmie drugą pod względem liczby wyznawców gałąź chrześcijaństwa. Liczy ok. 400 mln członków.

31 października 1517 r. jest symboliczną datą jego narodzin. Tego dnia niemiecki zakonnik, augustianin Marcin Luter przybił na drzwiach kościoła w Wittenberdze 95 tez podważających katolicką naukę o odpustach. Luter (1483-1546) był profesorem teologii i biblistyki w Wittenberdze (Saksonia-Anhalt). Jego 95 tez wymierzone było bezpośrednio przeciwko ówczesnym praktykom handlu odpustami. Dzięki wynalazkowi druku teksty Lutra mogły szeroko się upowszechnić – w latach 1517-1520 ukazało się ponad 300 tys. egzemplarzy jego pism.

Luter był autorem licznych prac opartych na gruntownych studiach źródłowych tekstów chrześcijańskich, w których podejmował zasadnicze kwestie doktrynalne i teologiczne, pisał też kazania i pieśni religijne. Jego przekład Biblii na niemiecki (1534) przyczynił się do standaryzacji języka i rozwoju niemieckiej kultury narodowej.

Krytyka nauk i działalności Kościoła pojawiała się już wcześniej – w XIV i XV wieku występowali z nią m.in. Jan Wiklif w Anglii i Jan Hus w Czechach. Wszystkie te ruchy reformatorskie były krwawo tłumione.

Zapoczątkowany przez Lutra reformatorski ruch religijno-społeczny przybrał w Europie w XVI wieku znaczne rozmiary i różne nurty. Doprowadził do trwałych, instytucjonalnych podziałów w zachodnim chrześcijaństwie – powstania tzw. Kościołów krajowych. W sferze doktrynalnej Biblię uznano za jedyne źródło objawienia, zanegowano też m.in. rolę tradycji i dogmatyki katolickiej.

Reformacja rozwijała się zwłaszcza w Niemczech, Szwajcarii, Niderlandach, Francji, Anglii, Szkocji, krajach skandynawskich, Czechach, Polsce, na Węgrzech i w Siedmiogrodzie. Nazwa „protestantyzm” pochodzi od uroczystego protestu zgłoszonego na sejmie Rzeszy w Spirze (Speyer, Nadrenia-Palatynat) w 1529 roku przez zwolenników luteranizmu z sześciu księstw i czternastu miast Rzeszy sprzeciwiających się srogim prześladowaniom, którym byli poddawani.

Wyodrębniły się cztery zasadnicze, historyczne typy protestantyzmu: luterański – Kościół ewangelicko-augsburski (główni reformatorzy – Marcin Luter i Filip Melanchton), kalwiński – Kościół ewangelicko-reformowany (Urlich Zwingli i Jan Kalwin), anglikański – Kościół Anglii (powstał w 1534 roku po ogłoszeniu przez parlament angielski króla Henryka VIII głową Kościoła) oraz unitariański – unia administracyjna Kościoła luterańskiego z reformowanym. W wymiarze organizacyjnym występują cztery typy ustroju kościelnego: episkopalny, konsystorialny, synodalny i kongregacjonalny. Wyróżnia się też dwa zasadnicze nurty – ewangelicyzm i ewangelikalizm. W wyniku tzw. drugiej reformacji w XVII i XVIII wieku oraz później w XIX i XX wieku powstało wiele innych odłamów (wyznań) protestanckich (m.in. anabaptyści, purytanie, baptyści, pietyści, metodyści, adwentyści, zielonoświątkowcy).

Protestantyzm obejmuje dziś około dwóch tysięcy różnych grup religijnych i Kościołów na całym świecie. Należy do nich około 600 milionów ludzi na świecie, w tym blisko 120 milionów w Europie. W Polsce żyje około 160 tys. protestantów, najwięcej (luteranie) zamieszkuje Śląsk Cieszyński.

Dzień Reformacji (niem. Reformationstag, ang. Reformation Day) jest najbardziej uroczyście obchodzony w Kościele ewangelicko-augsburskim, gdzie ma na celu refleksję nad miejscem Kościoła we współczesnym świecie. Organizowane są nabożeństwa, podczas których czyta się teksty Pisma Świętego, a także fragmenty augsburskiego wyznania wiary Melanchtona z 1528 roku, będącego wykładnią luteranizmu. Odczytuje się też niektóre z 95 tez Lutra.

Spośród tez z Wittenbergi trzy są uważane za główne. Pierwsza głosi: "Gdy Pan i Mistrz nasz Jezus Chrystus powiada: "Pokutujcie", kto chce, aby całe życie wiernych było nieustanną pokutą". W tezie 37. stwierdza się, że "każdy prawdziwy chrześcijanin, żywy czy umarły, ma udział we wszelkich darach Chrystusowych i kościelnych; Bóg mu ich udzielił i bez listów odpustowych". Natomiast teza 62. mówi, że "prawdziwym skarbem Kościoła jest najświętsza Ewangelia chwały i łaski Bożej". Podczas uroczystości śpiewany jest hymn Kościoła luterańskiego „Warownym grodem jest nasz Bóg”, którego autorem jest Marcin Luter. Ważne jest również przypomnienie tzw. pięciu soli, czyli zasad wiary: tylko Pismo Święte – sola Scriptura, tylko Chrystus – solus Christus, tylko łaska – sola gratia, tylko wiara – sola fide, tylko Bogu chwała – soli Deo gloria.

Ustawowym świętem Dzień Reformacji jest we wschodnich krajach związkowych Niemiec, z wyjątkiem Berlina (Brandenburgia, Meklemburgia-Pomorze Przednie, Saksonia, Saksonia-Anhalt, Turyngia). Święto Reformacji jest także dniem wolnym od pracy w Słowenii (od 1992 r.) oraz w Chile (od 2008 r.)

W Polsce w dniu Święta Reformacji Kościół ewangelicko-augsburski wręcza nagrody "Śląski Szmaragd". Wyróżnienie jest przyznawane wybitnym przedstawicielom Śląska za szczególne osiągnięcia w dziedzinie ekumenizmu, tolerancji, pojednania między narodami i integracji europejskiej. jak powiedział w rozmowie z PAP ego, ks. Wojciech Pracki -
- Śląsk jako pogranicze wielokulturowe, wielonarodowe i wielowyznaniowe wniósł i wnosi znaczący wkład we współczesne procesy integracyjne naszego kontynentu poprzez charyzmat wielu osobowości cieszących się autentycznym uznaniem. Kościół luterański na Śląsku (Diecezja Katowicka), odgrywający w przeszłości znaczącą rolę, a obecnie jako Kościół "diaspory", pragnie tym wyróżnieniem docenić ludzi zaangażowanych w dzieło wznoszenia się ponad podziałami religijnymi, narodowościowymi i kulturowymi – podkreśla rzecznik prasowy polskiego Kościoła ewangelicko-augsburskiego ks. Wojciech Pracki.

Jak powiedział, w tym roku wyróżnienia otrzymają: senator i reżyser Kazimierz Kutz oraz prof. Jan Herma. Wręczenie nagród odbędzie się w poniedziałek w ewangelickim kościele Zmartwychwstania Pańskiego w Katowicach. Dotychczas "Śląskim Szmaragdem" zostali uhonorowani m.in.: przewodniczący Parlamentu Europejskiego prof. Jerzy Buzek, metropolita katowicki abp Damian Zimoń, biskup opolski Alfons Nossol, pisarz Jerzy Pilch, publicysta Krzysztof Karwat, prof. Ewa Chojecka, prof. Grażyna Szewczyk, prof. Julian Gembalski, prof. Jan Harasimowicz, prof. Jan Malicki, kompozytor Ryszard Gabryś, Adam Małysz, prof. Dorota Simonides i b. wicemarszałek Senatu Marcin Tyrna.

We wszystkich Kościołach reformowanych trwają przygotowania do obchodów 500-lecia reformacji, które przypadnie za cztery lata.  

do druku

poleć stronę